Blik op hulp

Kinderen met ADHD of autisme niet altijd beter af in speciaal onderwijs

Kinderen met ADHD of autisme niet altijd beter af in speciaal onderwijs
januari 14
21:42 2014
kinderen met adhd autisme onderwijs regina stoutjesdijk

Dr. Regina Stoutjesdijk

Een groter deel van de kinderen met ADHD of autisme zou door een andere aanpak met een verbeterde begeleiding terecht kunnen in het reguliere onderwijs. Dat stelt Regina Stoutjesdijk in het proefschrift waarop zij aan de Universiteit Leiden promoveert. De promovenda: “Je zou misschien verwachten dat kinderen met emotionele- of gedragsproblemen op speciale scholen meer vooruitgang boeken in gedrag en leerprestaties dan met een zogenaamd ‘rugzakje’ in het regulier onderwijs. Maar uit mijn onderzoek blijkt dat bij beide vormen van onderwijs de vooruitgang bij kinderen met ADHD en autisme gelijk is”.

De bevindingen van Stoutjesdijk gelden zowel voor kinderen met ADHD als voor kinderen met een autismespectrumstoornis. Stoutjesdijk boog zich dan ook over de vraag hoe er dan gezorgd kan worden voor meer vooruitgang en een betere begeleiding.

Voorspellende factoren voor plaatsing op een speciale school

Ze onderzocht op welke aspecten de begeleiding van kinderen met emotionele- of gedragsproblemen in het onderwijs verbeterd kan worden, zodat meer van deze kinderen terecht kunnen in het regulier onderwijs. Tijdens haar promotietraject deed zij onderzoek onder kinderen in het speciaal onderwijs en analyseerde welke factoren samenhangen met plaatsing van kinderen op een speciale school in plaats van op een reguliere school met een rugzakje. “Relatieproblemen met opvoeders, zwakke leerprestaties en de leeftijd waarop voor het eerst sprake is van jeugdzorg zijn belangrijke voorspellers”, concludeert Stoutjesdijk.

Behalve de voorspellende waarde van relatieproblemen met opvoeders, blijkt uit het onderzoek eveneens dat problematisch gezinsfunctioneren een negatieve invloed heeft op probleemgedrag in de klas. “Daardoor zou de effectiviteit van de geboden begeleiding in de klas ondermijnd kunnen worden. Aan de andere kant hebben in het bijzonder agressief en overactief gedrag in de klas ook weer een negatieve invloed op het functioneren van het gezin”.

Integrale aanpak voor kinderen met ADHD of autisme

De situatie zou kunnen verbeteren door probleemgedrag bij kinderen met ADHD of autisme te beschouwen als product in wisselwerking met de omgeving. Dat houdt in dat interventie en begeleiding zich niet alleen moet richten op in het onderwijs voorkomende problematiek, maar dat een integrale aanpak met betrokkenheid van het gezin essentieel is. Noodzakelijk is daarnaast meer aandacht voor de overwegend zwakke leerprestaties van kinderen met emotionele- of gedragsproblemen. “Mogelijk kunnen op die manier meer kinderen met dergelijke problemen binnen het regulier onderwijs terecht met extra ondersteuning”, zo stelt Stoutjesdijk.

De leerlinggebonden financiering die reguliere scholen kunnen ontvangen voor het bieden van zwaardere vormen van ondersteuning aan leerlingen met specifieke onderwijsbehoeften staat ook wel bekend als de ‘rugzak’. Kinderen met emotionele en/of gedragsproblemen, waaronder ook kinderen met ADHD of autisme, kunnen hiervoor in aanmerking komen als wordt voldaan aan de landelijke toelatingscriteria voor speciaal onderwijs.

Regina Stoutjesdijk verdedigt haar proefschrift over kinderen met ADHD en autisme in het onderwijs op 16 januari aanstaande.

Interessant artikel? Blijf op de hoogte van toekomstige artikelen via onze gratis nieuwsbrief!

Soortgelijke artikelen